Sài Gòn Xưa

ngã tư RMK

Bạn có biết vì sao ngã tư Xa Lộ Biên Hoà cắt với đường Tây Hoà tức Quận 9 ngày nay được gọi theo cách dân gian là “ngã tư RMK”?

Thời Việt Nam Cộng Hoà, nơi đây có nhà máy của RMK-BRJ Construction Industry Legacy tại Việt Nam.

Tập đoàn xây dựng này đã tạo công ăn việc làm cho hơn 200.000 công dân Việt Nam Cộng Hòa cả nam lẫn nữ trong suốt thời kỳ hoạt động ở Nam Việt Nam.

Những người công nhân bình thường cũng nhanh chóng trở thành giám sát hoặc quản đốc nếu làm việc tốt và có tố chất.

Những đoạn đường do RMK xây dựng từ trước năm 75 đến nay vẫn sử dụng tốt, trong khi “công nghệ” làm đường hiện đại ngày nay làm sau vài năm là lún sụt, lồi lõm…

Các công trình tiêu biểu được xây dựng bởi RMK-BRJ: cầu Sài Gòn, Depot Tân Cảng, Xa lộ Sài Gòn – Biên Hoà (QL52 hay xa lộ Hà Nội), cầu Bến Lức, Bình Điền, Tân An, Bình Phước, căn cứ Long Bình và quốc lộ 1A đoạn phía Tây Sài Gòn (từ An Sương về An Lạc).

Công ty Mỹ, thầu các dự án của Mỹ viện trợ cho Việt Nam Cộng Hòa nhưng tạo rất nhiều công ăn việc làm cho người Việt. Không như các công ty Trung Quốc hiện nay đang nằm ổ ở Việt Nam, hầu như toàn nhân công Trung Quốc.

=> Quân đội Hoa Kỳ xây dựng.

Hồi xưa khi quân đội Mỹ sang, họ xây dựng khắp miền Nam, một nổ lực mà giáo sư người Đức Marc Frey trong cuốn “Lịch sử Chiến tranh Việt Nam” phải thừa nhận rằng “lần xây dựng lực lượng của Mỹ là một thành tích sáng chói: nhiều cảng, nhiều sân bay, căn cứ, bệnh viện và kho tiếp liệu được xây dựng. Nhân viên kỹ thuật và kỹ sư thiết lập hệ thống truyền thông và thông tin hiện đại nhất, có máy tính hỗ trợ. Vào cuối những năm sáu mươi, vùng trời trên Nam Việt Nam là vùng trời có mật độ bay cao nhất của Trái Đất”.

Tất nhiên là họ phục vụ cho mục đích chiến tranh của họ, nhưng cả xã hội miền Nam lúc đó cũng nhờ vào đó rất nhiều, mấy chục năm sau chiến tranh cũng còn sử dụng.

Mấy anh Việt Cộng lúc đó thì đêm đêm đi đào phá đường sá giao thông, đặt mìn đường ray, quốc lộ, thằng dân lành nào xui, xe cán trúng mìn thì chết ráng chịu.

Bây giờ nước ngoài xây cầu đường cho dân, các anh chỉ nghĩ đến chuyện móc túi dân tiền mãi lộ giống như phường cướp đường ngày xưa. Các anh đã làm gì được cho đất nước này mà lại đi hỏi người khác câu đó?

Tập đoàn xây dựng RMK-BRJ tại Việt Nam
“RMK-BRJ” liên doanh được thành lập vào năm 1965 bao gồm Raymond International, Morrison Knudson, Brown & Root, and JA Jones Construction.

Tập đoàn này đã được trao quyền độc quyền tại Việt Nam xây dựng để hỗ trợ cho chiến tranh “của Mỹ”, như người Việt gọi nó.

RMK-BRJ sau đó đã đi vào để xây dựng tất cả các cảng biển, các căn cứ quân sự, đường giao thông, cảng hàng không tại Việt Nam, từ khu phi quân sự đến đồng bằng sông Cửu Long, bao gồm cả các cảng Cam Ranh và tổng kho Long Bình. Các liên doanh đã được chấm dứt khi chiến tranh kết thúc; Tuy nhiên, tất cả bốn của các công ty Mỹ vẫn hoạt động tại Mỹ và trên khắp thế giới và một số thậm chí ở Việt Nam hiện nay.

Tháng giêng năm 1962, tập đoàn RMK mở văn phòng tạm thời tại khách sạn Caravelle. Từ năm 1965 do sự phát triển các hoạt động, tập đoàn RMK liên kết với tập đoàn BRJ thành tập đoàn liên doanh RMK-BRJ điều này khiến không gian của văn phòng tạm thời trở nên chật chội nên sau đó vài tháng, văn phòng chính thức mới được khai trương tại số 2 đường Duy Tân (Phạm Ngọc Thạch).

Tòa nhà dùng làm văn phòng chính thức của RMK – BRJ là tòa nhà của Sài Gòn xe hơi công ty, nay thì tòa nhà này không còn nữa thay vào đó là tòa nhà Diamond Plaza.
==============
Từ ngày thành lập cho đến khi chấm dứt hoạt động, RMK-BRJ đã xây dựng một số công trình tiêu biểu cho Việt Nam Cộng Hoà như sau:

1. Cầu Sài Gòn
2. Cầu Nam Ô
3. Tòa đại sứ Hòa Kỳ
4. Trường bộ binh Đà Lạt
5. Khu Tân Cảng
6. Trụ sở MACV
7. Bộ chỉ huy lục quân Hoa Kỳ Long Bình
8. Xa lộ Biên Hòa
9. Quốc lộ 15 (51) đi Vũng Tàu

và còn nhiều công trình nữa mà cho tới ngày nay vẫn thuộc quyền sở hữu của Việt Nam Cộng Hoà.
==============

Cuối năm 1972, RMK-BRJ chấm dứt hoạt động tại Việt Nam. Trong buổi lễ đại sứ Hoa Kỳ Ellsworth Bunker đã ký kết bàn giao cho phía Việt Nam Cộng Hòa toàn bộ thiết bị vật tư của RMK-BRJ để lại.

Ở Thủ Đức hiện nay vẫn còn tồn tại cái tên ngã tư RMK gần nhà máy nhiệt điện nơi ngày xưa RMK-BRJ đặt depot ở đây.

=> Xa lộ Biên Hoà
Con đường biến Sài Gòn xưa thành đô thị bậc nhất

Làm bằng công nghệ Mỹ, dài, đẹp nhất Việt Nam 60 năm trước, Xa lộ Biên Hoà từng bị nhầm tưởng là đường băng dự phòng cho máy bay khi Tân Sơn Nhứt bị phá hủy. Saigon hiện có hàng trăm tuyến đường hiện đại, rộng rãi cho hàng triệu người đi lại. Để kết nối với các vùng kinh tế trọng điểm khác, thành phố có nhiều tuyến ở cửa ngõ như đại lộ Đông Tây, cao tốc Long Thành – Dầu Giây, Trung Lương, quốc lột 13, 22…

Nhưng 60 năm trước, Sài Gòn chỉ phát triển nội đô, những con đường ngắn phục vụ đi lại. Các khu sản xuất tập trung ở Tân Bình, Chợ Lớn… không đáp ứng được nhu cầu phát triển “nóng” lên từng ngày của đô thị.

Mọi chuyện thay đổi khi người Mỹ cho thi công xa lộ Biên Hòa (tức xa lộ Hà Nội ngày nay).

Là con đường làm bằng công nghệ Mỹ, dài, đẹp nhất Việt Nam 60 năm trước.

Dài 31 km và rộng 21 m, xa lộ bắt đầu từ cầu Phan Thanh Giản (Điện Biên Phủ quận Bình Thạnh) và kết thúc tại ngã tư Tam Hiệp, Biên Hoà (Đồng Nai). Con đường khởi công từ năm 1959 đến ngày 28/04/1961 thì hoàn thành với tên gọi Xa lộ Biên Hòa.

Toàn bộ chi phí do Mỹ viện trợ, việc thi công do nhà thầu RMK-BRJ phụ trách. Đơn vị này đặt đại bản doanh tại một ngã tư trên xa lộ, người dân sau này quen gọi thành ngã tư RMK (quận 9).

Sự ra đời của nó gây nhiều bàn tán thời đó. Bởi xưa nay người dân chưa thấy con đường rộng, phẳng phiu như xa lộ Biên Hòa.
Sở dĩ xe chạy trên xa lộ êm, không xóc như các tuyến đường khác vì được thi công bằng kỹ thuật mới nhất của Mỹ – đổ nhựa bằng máy có chiều ngang rộng và đổ cùng một lúc nên bằng phẳng.

Trên xa lộ được gắn đèn cao áp thủy ngân, đêm đèn tự bật sáng, ngày tự tắt. Người dân lúc đó rất thích thú vì chạy xe đèn đường sáng trưng chứ không tù mù như ngọn đèn vàng trong thành phố gắn thời Pháp.

Điều đặc biệt trên tuyến xa lộ này là cây cầu Sài Gòn dài 986 m. Cầu làm với kỹ thuật mới nên khác với các cầu bằng sắt, lót ván, thời đó mà mỗi khi xe đi qua phải đi chậm vì hẹp và kêu lọc cọc. Cầu mới cũng đổ bêtông như mặt xa lộ, xe chạy qua không phải giảm tốc độ.

Việc thực hiện con đường dài, đẹp và hiện đại nhất miền Nam lúc đó nhưng chạy qua khu heo hút, toàn đồng lúa rồi dừng ở Biên Hòa khiến nhiều người thắc mắc. Có ý kiến cho rằng người Mỹ làm con đường rộng rãi, phẳng phiu như thế để cho phi cơ đáp xuống, phòng khi sân bay Tân Sơn Nhứt bị phá hủy.

Nhưng người đã từng du học ở Pháp, Mỹ thì giải thích rằng đây là con đường nối liền khu dân cư tại Sài Gòn với khu công nghiệp tại Biên Hòa. Họ kể ở phương Tây, khu công nghiệp và dân cư được quy hoạch cách xa nhau rồi kết nối bằng xa lộ. Dần dần, người dân xây nhà cửa hai bên xa lộ khiến hai khu vực biến thành một thành phố chung.

Theo kế hoạch của chính phủ Việt Nam Cộng Hoà VNCH, họ thành lập khu công nghiệp tại vùng Biên Hòa. Sài Gòn chỉ có nhiệm vụ trung tâm thương mại, khu dân cư tiêu thụ hàng hóa sản xuất từ khu công nghiệp. Những người sống tại Sài Gòn đi làm tại khu công nghiệp Biên Hòa sẽ có con đường xa lộ đi lại cho nhanh.

Ngày nay, kế hoạch đó đã thành hiện thực khi nhiều người sống tại Sài Gòn đi làm tại khu công nghiệp Đồng Nai thông qua xa lộ Hà Nội. Nhà cửa hai bên ngày càng xây san sát, hiện đại.

Xa lộ Biên Hòa ra đời đã đẩy Sài Gòn phát triển mạnh về hướng đông như hiện nay. Các vùng, khu công nghiệp mọc lên dọc theo tuyến đường ở Thủ Đức, Biên Hòa với nhiều ngành nghề như hóa học, mỹ phẩm, cơ khí, luyện kim, vật liệu xây dựng… Nhiều nhà máy, xí nghiệp còn đến ngày nay như Ximăng Hà Tiên, nhà máy giấy Cogido – An Hảo, nhà máy dệt Vinatexco, nhà máy đường Biên Hoà.

Làng đại học Thủ Đức cũng được quy hoạch đưa ra khỏi trung tâm thành phố khi tuyến xa lộ hoàn thành. Làng đại học sẽ là nơi cung ứng nguồn lao động chất lượng cho các khu công nghiệp, kỹ nghệ kế cận.

Các khu dân cư dọc tuyến đường cũng được khuyến khích hình thành. Người dân được phân lô, bán nền với giá ưu đãi. Việc xuất hiện các khu dân cư nhằm cung ứng nguồn lao động cho các nhà máy nơi đây.

Hình Ảnh
https://www.facebook.com/oldsaigon75/photos/pcb.1842784675770460/1842784635770464/?type=3&theater
Source
https://books.google.co.uk/books/about/Southeast_Asia_Building_the_Bases_The_Hi.html?id=Koejt5WIaFAC
Source
http://layered.typepad.com/antidote_to_burnout/2006/06/index.html

Xin hết